Bamispacht

De Bamispacht is een mid­del­eeuws gebruik, dat eeuwen­lang standhield. Het staat voor de pacht die aan de landheer moest wor­den betaald op 1 ok­to­ber - het feest van Sint Bavo. Het betalen van de pacht werd Bamesse genoemd.

Kenmerken

• De heilige Sint-Bavo leefde in de 7e eeuw († 654) en werd patroon­hei­lige van Gent, waar de door Amandus gestichte abdij later de Sint-Baafs­ab­dij ging heten.
• Het feest van Sint-Bavo viel op 1 ok­to­ber en werd in de mid­del­eeuwen een vaste datum voor pachtbetalingen.
• Voor boeren viel dit samen met het einde van de oogst­tijd: rond 1 ok­to­ber was de opbrengst van het land bekend en kon de pacht aan de abdij of landheer betaald wor­den.
• Dit gebruik liep door tot ver in de Nieuwe Tijd (16e-19e eeuw), vooral in Vlaan­de­ren.

Kortom: de Bamispacht hoort bij de mid­del­eeuwse en vroegmo­derne kalen­der van land­bouw en ker­ke­lijke feesten.

Guido Gezelle

Er bestaat een gezegde dat is ge­schre­ven door Guido Gezelle:

“Daar zijn twee kwa getijen in ’t jaar, zei boer Naestens:
Pasen, als men moet zeggen [= biechten],
en Bamesse, als men moet leggen [= belas­ting­geld of pacht­geld neerleggen].”

Het rijmpje is dus een boerenbeklag: zowel de kerk (biecht) als de wereldlijke macht (pacht­geld) vragen offers.

Deze katholieke woordenlijst is nog in ontwikkeling.
Aan de beschrijvingen wordt nog geschaafd.
© Copyright 2026 Bisdom Haarlem-Amsterdam