Paus Leo XIV schrijft over het gezin

Bood­schap van Zijne Hei­lig­heid Paus Leo XIV
ter gelegen­heid van de tiende ver­jaar­dag
van de post­sy­no­dale apos­to­lische exhor­ta­tie
Amoris Laeti­tia

Lieve broe­ders en zusters,

Op 19 maart 2016 schonk paus Fran­cis­cus de uni­ver­se­le Kerk een hel­dere bood­schap van hoop over de huwe­lijkse liefde en het ge­zins­le­ven. Deze was het re­sul­taat van drie jaar synodale onder­schei­ding, verrijkt door het Jubel­jaar van Barm­har­tig­heid: de apos­to­lische exhor­ta­tie Amoris Laetitia.

Op deze tiende ver­jaar­dag danken wij de Heer voor de impuls die tot re­flec­tie en pas­to­rale beke­ring in de Kerk heeft aange­moe­digd. Wij vragen God om de moed om op dit pad voort te gaan, steeds het Evan­ge­lie opnieuw te verwel­ko­men in de vreugde dat wij het aan allen mogen ver­kon­di­gen.

Het Tweede Vati­caans Concilie leerde dat het gezin “de grond­slag van de samen­le­ving” is, een gave van God en “een school voor men­se­lijke verrij­king”. Door het sacra­ment van het huwe­lijk vormen chris­te­lijke echt­ge­no­ten een soort “hui­se­lijke Kerk”, waar­van de rol essentieel is voor het onder­wij­zen en door­ge­ven van het geloof. Sinds het Concilie hebben de twee apos­to­lische exhor­ta­ties Familia­ris Consortio - uit­ge­vaar­digd door H. Johannes Paulus II in 1981 - en Amoris Laetitia (AL) bei­den de doctrinaire en pas­to­rale inzet van de Kerk ver­sterkt in de dienst aan jon­ge­ren, echtparen en ge­zin­nen.

Paus Fran­cis­cus erkende dat “antropo­lo­gische en culturele ver­an­de­ringen” (AL 32) de afgelopen vijfen­der­tig jaar steeds sterker zijn gewor­den en wilde de Kerk ver­der betrekken bij de weg van synodale onder­schei­ding. In zijn toe­spraak van 17 ok­to­ber 2015, tij­dens de XIVe Gewone Algemene Ver­ga­de­ring van de Synode van Bis­schop­pen over het gezin, riep hij op tot “weder­zijds luis­te­ren” binnen het volk van God: “allen die luis­te­ren naar de Heilige Geest, ‘de Geest van de waar­heid’ (Joh 14,17), om te weten wat Hij ‘zegt tot de Kerken’ (Openb 2,7)”. Hij legde uit dat het niet moge­lijk is “over het gezin te spreken zon­der de ge­zin­nen zelf te betrekken, door te luis­te­ren naar hun vreug­den en hun hoop, hun verdriet en hun angst”.

Door de vruchten van de synodale onder­schei­ding te bun­de­len, biedt Amoris Laetitia waarde­volle leer­stel­lingen die wij vandaag ver­der moeten onder­zoeken: de bijbelse hoop op Gods liefde­volle en barm­har­tige aanwe­zig­heid, die ons in staat stelt “liefdes­ver­halen” te leven, ook wanneer wij “gezins-crises” doormaken (AL 8); de uit­no­di­ging om “de blik van Jezus” aan te nemen (AL 60) en on­ver­moei­baar “de groei, ver­ster­king en ver­die­ping van de huwe­lijkse en gezins­liefde” aan te moe­digen (AL 89); de oproep om te waar­de­ren dat de liefde in het huwe­lijk “altijd leven geeft” (AL 165) en dat zij juist ‘echt’ is in haar “beperkte en aardse” vorm (AL 113), zoals het mysterie van de Incarnatie ons leert. Paus Fran­cis­cus beves­tigde de nood­zaak van “nieuwe pas­to­rale metho­den” (AL 199) en van een betere opvoe­ding van kin­de­ren (vgl. AL, hoofd­stuk VII), terwijl hij de Kerk uitno­digde om kwets­baar­heid te be­ge­lei­den, te on­der­schei­den en te integreren (vgl. AL, hoofd­stuk VIII), een reductionis­tische opvat­ting van de norm te overstijgen, en “de spiri­tua­li­teit die zich ontvouwt in het ge­zins­le­ven” te bevor­de­ren (AL 313).

Zoals ik de gelegen­heid had te zeggen tot de jon­ge­ren die verza­meld waren op Tor Vergata tij­dens het Jubel­jaar van de Hoop, maakt kwets­baar­heid “deel uit van het won­der van de schep­ping... Wij zijn niet gemaakt voor een leven waarin alles van­zelf­spre­kend en sta­tisch is, maar voor een bestaan dat voort­du­rend vernieuwd wordt door de gave van jezelf in de liefde.” Om de missie van de ver­kon­di­ging van het Evan­ge­lie van het gezin aan de jon­gere gene­ra­ties te dienen, moeten wij leren de schoon­heid van de roe­ping tot het huwe­lijk juist in de erken­ning van de kwets­baar­heid op te roepen, om zo “ver­trouwen in Gods genade” (AL 36) en het chris­te­lijke verlangen naar hei­lig­heid te doen ont­waken. Wij moeten ook ge­zin­nen steunen, vooral diegenen die lij­den onder de vele vormen van armoede en geweld in de heden­daag­se samen­le­ving.

Wij danken de Heer voor de ge­zin­nen die, ondanks moei­lijk­he­den en uit­dagingen, “de spiri­tua­li­teit van de gezins­liefde [...] leven, die bestaat uit duizen­den kleine maar echte gebaren” (AL 315). Ik betuig ook mijn dank­baar­heid aan de her­ders, pas­to­rale werkers, vereni­gingen van gelo­vi­gen en ker­ke­lijke bewe­gingen die zich inzetten voor het gezinsapos­to­laat.

Ons tijdperk wordt ge­ken­merkt door snelle ver­an­de­ringen die het - nog meer dan tien jaar gele­den - nood­za­ke­lijk maken om bij­zon­dere pas­to­rale aan­dacht te schenken aan ge­zin­nen, aan wie de Heer de taak toever­trouwt om deel te nemen aan de missie van de Kerk om het Evan­ge­lie te ver­kon­di­gen en te getuigen.

Vanuit het Vati­caan, 19 maart 2026, Hoog­feest van Sint-Jozef

+ Paus Leo XIV

Dit is een werk­ver­ta­ling die m.b.v. AI is vervaar­digd van:
Message of his holiness pope Leo XIV on the occasion of the tenth anniversary
of the post-synodal apostolic exhortation Amoris Laetitia